NOWY ROK, czyli spoglądamy w przyszłość rynku energii

Dział: Artykuły | Data dodania: 24.01.12 14:49:00

Czytając informacje na temat rynku energii w Polsce widać, że nasz kraj jest coraz bardziej świadomy potrzeby rozwoju sektora energetycznego.

Widzimy, że podejmowane są duże inwestycje energetyczne i to w różnych dziedzinach: elektrownia jądrowa, gaz ziemny, nowe elektrownie węglowe. W tym artykule przypatrzymy się aktualnej sytuacji trzech istotnych źródeł energii dla ogrzewania: gaz, prąd i węgiel. Przeanalizujemy perspektywy jakie każde z nich ma w naszym kraju. Spróbujemy też  doradzić Państwu, które ze źródeł energii będzie korzystne do ogrzewania domu.

 

 

Gaz

W sektorze gazu ziemnego widzimy kilka istotnych przedsięwzięć: gaz łupkowy, terminal LNG w Świnoujściu, sieć gazowa, a także elektrownie pracujące na gaz. Wydaje się, że łupki są bardzo obiecującym źródłem gazu. Weźmy pod uwagę kilka ważnych faktów: złoża pokrywają około 2/3 powierzchni Polski; amerykańskie firmy konsultingowe określają wielkość polskich złóż na 1400 czy nawet 3000 mld m³. Na podstawie tych informacji możemy przypuszczać, że polskie złoża mogą zapewnić nam bezpieczeństwo energetyczne na długie lata. Na konkretne dane musimy jednak poczekać. Firmy prowadzące prace koncesyjne rozpoczęły wiercenia w celu określenia ilości surowca. W 2015/2016 roku będą gotowe dokumentacje geologiczne złóż, a także rozpoczną się prace nad wydobyciem gazu.

 

W Świnoujściu trwa budowa terminalu LNG, która zostanie zakończona w 2014 roku. Dzięki niemu będziemy mogli sprowadzać gaz drogą morską z dowolnych miejsc na świecie – czy to z Kataru, czy Norwegii. Zróżnicowanie dostawców surowca pozytywnie wpłynie na gospodarkę: wzrośnie konkurencja i spadnie cena, a im tańszy będzie gaz tym chętniej będzie wybierany jako źródło energii.

Planowany jest też rozwój krajowej sieci gazowej, aby coraz więcej odbiorców miało dostęp do tego paliwa. Firma Gaz-System buduje gazociąg mający dostarczyć dodatkowe ilości gazu w okolice Gdańska. Badane są też możliwości wybudowania gazociągu na Litwę. Nie tylko uniezależniłby on naszego sąsiada od dostaw gazu z Rosji, ale także umożliwił rozwój sieci gazowej w najsłabiej zgazyfikowanej północno wschodniej Polsce. Połączenia gazowe z kolejnymi sąsiadami otworzą nasz rynek na nowych dostawców. Już oddano do użytku połączenie gazowe Polski z Czechami. Popłynie przez nie 0,5 mld m³ gazu rocznie co pokryje 5% naszego zapotrzebowania, a planowana jest kolejna inwestycja w celu zwiększenia przesyłu. Gazociąg ten może stać się częścią inwestycji unijnej jaką jest gazociąg północ-południe łączące kraje środkowo wschodniej Europy.

 

Prąd

Ciekawie wyglądają też plany rozwoju sektora elektroenergetycznego. Już za dwa lata ma zostać podana konkretna lokalizacja pierwszej w Polsce elektrowni jądrowej. Prawdopodobnie zostanie ona umieszczona na Pomorzu z uwagi na łatwy transport części konstrukcyjnych drogą morską. Następnie w 2016 ruszy jej budowa. Z pełną mocą (3 000 MW) elektrownia będzie pracować w 2022 roku.

 

„Jądrówka” jednak nie rozwiąże wszystkich problemów. Po pierwsze kraj będzie potrzebował więcej mocy niż jedna elektrownia. Nie dość, że już grozi nam niedobór prądu, to rozwijająca się gospodarka będzie potrzebowała go jeszcze więcej. Niska podaż prądu będzie skutkowała wzrostem jego cen. Po drugie siłownie jądrowe nie mogą pracować pod zmiennym obciążeniem, a jest ono znaczne: aktualnie od 24 GW w szczycie popołudniowym do 16 GW około godziny drugiej w nocy. Świetnym rozwiązaniem tego problemu mogą być elektrownie gazowe mające dużą elastyczność na zmienne obciążenie. Łatwo reguluje się ilość spalanego gazu, a więc i moc bloku energetycznego. Z powodzeniem pracują one w krajach europejskich - 37% prądu na Węgrzech jest z gazu, w Holandii 60% - u nas tylko 3%.

Gaz jako paliwo ma wiele istotnych zalet:

• spala się on bez stałych odpadów w przeciwieństwie do węgla, po którym zostaje popiół; 
• sprawność siłowni gazowej jest duża i wynosi 60%, węglowej natomiast 35%; 
• czas budowy elektrowni jest również najkrótszy dla gazu – 3 lata. Dla węgla jest to 5 lat, a jądrówki – 10 lat.

W planach krajowych jest rewitalizacja i budowa nowych bloków węglowych tak aby osiągnąć 15 tys. MW. Będzie to jednak trudne do zrealizowania, a co więcej może okazać się kosztowne. Darmowe pozwolenia na emisję CO₂ Polska będzie miała do 2020 roku. Inwestowanie w energię z węgla może okazać się drogim rozwiązaniem, co uderzy w ceny prądu dla odbiorców. Eksperci zalecają opieranie energetyki na gazie, który jest czystszy i coraz bardziej dostępny.

 

Węgiel

Ogrzewanie węglem jest często wybieranym rozwiązaniem w domach, co nie znaczy, że najlepszym. Przede wszystkim najwięcej problemów sprawiają odpady jakie pozostawia podczas spalania, czyli popiół wymagający usuwania i spaliny, które do czystych nie należą. Sprawność kotłów węglowych jest stosunkowo niska. 60% czy 70% (są to górne granice) to słaby wynik przy np. ponad 90% sprawności dla kotłów gazowych. Pamiętać należy, że kotły węglowe o wysokiej sprawności wymagają droższego węgla (eko-groszek). Potrzeba też do nich pomieszczenia nie tylko na kocioł ale i na zapas węgla. Obsługa kotłów węglowych należy do najmniej czystych.

Do 1 stycznia 2012 roku Polska była zwolniona przez Unię Europejską z podatku akcyzowego na węgiel. Ten okres już się skończył i wprowadzono ustawę regulującą kwestię akcyzy na ten surowiecl. Wnosi ona wiele emocji i nieporozumień. Były minister finansów prof. Witold Modzelewski stwierdza wprost, że jest to bubel prawny, który dotknie setki tysięcy przedsiębiorstw w Polsce i to nie tyle pod względem finansowym co biurokratycznym. To właśnie te przedsiębiorstwa, czyli odbiorcy, a nie importerzy i producenci (jak w przypadku ropy), będą musieli rozliczać się z akcyzy z urzędem celnym i wykonywać „papierkową robotę”.

Co wybrać do ogrzewania naszych domów – węgiel, prąd czy gaz?

Węgiel zanieczyszcza środowisko, a jego wydobycie staje się coraz droższe. Wykorzystanie prądu jest również mało opłacalne ze względu na jego cenę, która będzie rosła wraz z konieczną modernizacją przestarzałych instalacji elektroenergetycznych. A może wybrać gaz? Zwłaszcza, że następuje dywersyfikacja jego źródeł. Tworzymy międzynarodowe rurociągi łączące nas z sąsiadami, budujemy terminal portowy na gaz ziemny, trwają prace zmierzające do wydobywania naszego własnego gazu z łupków. Wybór właściwego źródła energii powinien być zarówno ekonomiczny jak i ekologiczny -  dlatego do ogrzania Państwa domów i innych nieruchomości proponujemy gaz.

Źródła: 

[1] artykuł Marcin Sienkiewicz  "O gazie łupkowym z głównym geologiem kraju: geologicznie i politycznie"

[2] artykuł TVR Polska Telewizja "Rośnie zapotrzebowanie na energię elektryczną"

[3] artykuł Jerzy Dudała "Polskie górnictwo węgla ma perspektywy w nowej polityce UE"

[4] artykuł Dariusz Ciepiela "W Polsce spadnie zużycie węgla i będziemy eksportować gaz"

[5] rozmowa z prof. Witoldem Modzelewskim "MF: Weszła w życie akcyza na węgiel i koks"